Πακέτο έργου 6 Τίτλος

Έρευνα των υπαρκτών λογισμικών λύσεων για την ψηφιοποίηση τυπωμένων παρτιτούρων και διανομή των ψηφιακών παρτιτούρων με περιγραφή των χαρακτηριστικών, των μοντέλων αδείας και της κυκλοφορίας τους (συμβατικοί χρήστες)

Το παρόν έγγραφο αποτελεί παρουσίαση της ψηφιοποίησης παρτιτούρων μουσικής και της διανομής τους. Περιλαμβάνει τις βασικές έννοιες ψηφιοποίησης μουσικών αρχείων, τις τεχνικές και μεθόδους, το υπάρχον λογισμικό κάθε μεθόδου και τις μορφές διανομής τους. Επιπλέον, περιλαμβάνονται τα αποτελέσματα σχετικής έρευνας για τα υπάρχοντα συστήματα διανομής μουσικών παρτιτούρων στο δίκτυο, με αναλυτική παρουσίαση αρκετών από τις μεθόδους και περιπτώσεις που αναφέρονται σε αυτήν.

Οι παρτιτούρες μουσικής εφευρέθηκαν με σκοπό τη δημιουργία εγγράφων μουσικών δημιουργιών τα οποία θα αντέχουν στο χρόνο. Σήμερα, οι μουσικές παρτιτούρες εκτός της διάσωσης των μουσικών δημιουργιών, χρησιμοποιούνται ευρέως ως μέσο μουσικής διανομής. Στο κοντινό παρελθόν, η παραγωγή και διακίνηση παρτιτούρων γινόταν μέσω των εκδοτών και των μουσικών βιβλιοπωλείων. Στην σημερινή ψηφιακή εποχή, η Τεχνολογία Πληροφορικής και Επικοινωνίας (Informatics & Communication Technology, ICT) παρέχει νέες και προκλητικές δυνατότητες για τη διανομή πολιτιστικών αγαθών.

Επιπλέον της προστιθέμενης αξίας του ηλεκτρονικού εμπορίου τυπωμένων παρτιτούρων ως φυσικών αντικειμένων, η πιθανότητα κατοχής παρτιτούρων σε ψηφιακή μορφή προσφέρει μια μεγαλύτερη δυνατότητα για αυτοματοποιημένη παγκόσμια διανομή στους αποδέκτες.

Οι βασικές μέθοδοι ψηφιοποίησης των παρτιτούρων μουσικής είναι:

1. Ψηφιακή απεικόνιση μιας υπάρχουσας τυπωμένης ή χειρόγραφης μουσικής παρτιτούρας
2. «Εισαγωγή» μέσω ενός λογισμικού μουσικής διαμόρφωσης ή εγγραφής (typesetting)
3. Υπάρχει επίσης μια τρίτη «υβριδική» μέθοδος η οποία χρησιμοποιεί και τις δύο παραπάνω τεχνικές: Ψηφιοποιείται μια υπάρχουσα παρτιτούρα και στη συνέχεια αναγνωρίζεται και μετατρέπεται μέσω εξειδικευμένου λογισμικού σε μια «ανοιχτή» μορφή η οποία επιτρέπει την εφαρμογή προγραμμάτων διαμόρφωσης.

Το απαιτούμενο λογισμικό και ο μηχανικός εξοπλισμός που απαιτείται για τις περιπτώσεις 1 και 2 έχουν σημαντικές διαφορές: Στην περίπτωση 1 απαιτείται μια συσκευή απεικόνισης (σαρωτής ή ψηφιακή φωτογραφική μηχανή) καθώς και υπολογιστής για την αποθήκευση και διαμόρφωση των εικόνων που προκύπτουν (το λογισμικό για την αποτύπωση εικόνων ή άλλων κειμένων είναι το ίδιο). Στην περίπτωση 2 αρκεί ένας υπολογιστής με λογισμικό εγγραφής (typesetting), παρότι σε ορισμένες περιπτώσεις απαιτείται ένα πληκτρολόγιο MIDI για να εισαχθούν νότες. Η περίπτωση 3 απαιτεί το λογισμικό και τον μηχανικό εξοπλισμό των περιπτώσεων 1 και 2 καθώς και επιπλέον λογισμικό για την μετατροπή του υλικού σε διαμορφώσιμες μορφές το οποίο καλείται Οπτική Μουσική Αναγνώριση (Optical Music Recognition, OMR).

Σε όλες τις περιπτώσεις θα ήταν χρήσιμη η ύπαρξη ενός εκτυπωτή για τη μετατροπή των ψηφιακών μορφών σε φυσικές μέσω της εκτύπωσής τους.

Οι περιπτώσεις που αναφέραμε δεν αφορούν σε δύο μόνο καταστάσεις υλικών (τυπωμένη και ψηφιακή) αλλά σε τρεις και αυτό γιατί χρησιμοποιούμε δύο διαφορετικές ψηφιακές καταστάσεις: εικονικά δεδομένα και σημειολογικά ή συμβολικά δεδομένα. Τα δεδομένα ψηφιακής απεικόνισης συνήθως αποτελούν μια αναπαράσταση των ψηφίδων της παρτιτούρας και θα μπορούσαμε να την παρομοιάσουμε με την ψηφιακή φωτοτυπία της, σε αντίθεση με τα ψηφιακά σημειολογικά δεδομένα τα οποία αποθηκεύουν λεπτομερώς όλη τη μουσική πληροφορία όπως ο τόνος, η διάρκεια και η δυναμική. Η κατάσταση του υλικού επηρρεάζει τον τρόπο διανομής, προστασίας και διαχείρισης των ψηφιακών δικαιωμάτων (Digital Rights Management, DRM). Η μετατροπή από την μία κατάσταση στην άλλη είναι σε πολλές περιπτώσεις εφικτή. Το σχήμα 1 περιγράφει το μοντέλο τριών καταστάσεων, με διαδρομές που δείχνουν πως τα δεδομένα μπορούν να μετατραπούν από μια μορφή σε μια άλλη.